Connect with us

Sektör Haberleri

Küresel güneş enerjisi piyasasında gelecek 5 yıla özel büyüme hedefi

Published

on

Yaygın görüşün aksine, küresel çaptaki fotovoltaik güneş enerjisi panellerinde meskenden çok, ticari ve endüstriyel uygulamalar ağır basıyor.

Uluslararası Enerji Ajansı’nın en son küresel yenilenebilir enerji piyasa tahminine göre, fotovoltaik güneş sistemlerinin evlerde, ticari yapılarda ve sanayi işletmelerinde kurulumu gelecek 5 yılda artışa geçerek, elektriğin üretilmesi ve tüketilmesini dönüştürmeye hazırlanıyor. Bu uygulamalar, IEA tarafından yayınlanan “Yenilenebilir Enerji 2019 Piyasa Raporu”nun odağını oluşturuyor. 

Raporda, dünyanın toplam yenilenebilir enerji tabanlı enerji kapasitesinin 2019 ve 2024 yılları arasında %50 oranında artacağı tahmin yer alıyor. 1200 gigawattlık (ABD’nin mevcut toplam enerji kapasitesine eşdeğer bir artış) maliyetteki azalmayla ve hükümetlerin karararlaştırdığı politik çabalarla gerçekleşecek. Güneş enerjisi, bu artışın %60’lık kısmını oluşturuyor. Küresel enerji üretiminde yenilenebilirlerin payının şimdiki oranı %26’yken, 2024’te %30 oranına çıkacak. 

Beklenen büyüme, yenilenebilir enerji kapasitesindeki artışın geçen yıl, yirmi yıllık sürede ilk defa durmasının ardından geliyor. Bununla birlikte, yenilenebilirlerdeki genişleme, küresel sürdürülebilir enerji hedeflerinin karşılanması için gereken hedefin altında kalıyor. 

IEA İcra Kurulu Yöneticisi Dr. Fatih Birol konuya ilişkin bir değerlendirmede bulundu: “Yenilenebilir enerji, dünyada ikinci en büyük elektrik kaynağı haline gelmiş durumda ancak uzun dönem iklim, hava kalitesi ve enerjiye erişim hedeflerini gerçekleştirmek istiyorsak, uygulamalarının daha da hızlandırılması gerekiyor.”

Rapor, yenilenebilir enerjinin uygulamalarının hızının artırılmasında üstesinden gelinmesi gereken üç temel güçlüğe vurgu yapıyor: Politika ve yönetmelik belirsizliği, yüksek yatırım riskleri, rüzgâr ve güneş enerjilerinin sistemle entegrasyonu. 

Dağıtımdaki fotovoltaik (FV) kaynaklı güneş enerjisinin, 2024 yılıyla birlikte toplam FV piyasasının yaklaşık yarısına karşılık gelmesi bekleniyor. Yaygın görüşün aksine, FV panellerde meskenler, gelecek 5 yıldaki yeni kurulumların dörtte üçüne karşılık gelerek, ticari ve endüstriyel uygulamalardan daha ağır basacak. Bunun nedeni, daha iyi uyumlanmış FV enerjisi ve elektrik talebiyle ölçek ekeonomilerinin, ticarette ve sanayi sektöründe daha çok öz tüketime ve elektrik faturalarında daha büyük tasarruflara imkân tanımasıdır. 

2024 yılı itibariyle evlerdeki çatı üstü sistemlerin, 2024 yılında, Avustralya, Belçika, Kaliforniya, Hollanda ve Avusturya için, o yılda gerçekleşmesi beklenen kişi başına tüketim izdüşümünden yola çıkılarak yapılan bir değerlendirmeye göre iki katından fazla artarak 100 milyona çıkması bekleniyor. 

Dr. Fatih Birol, “Maliyetler düşmeyi sürdürürüken, bizim de güneş FV enerjisnin uygulanmasını artırmadaki karşılığımız artıyor” diyor. Dağıtımdaki güneş FV sistemlerinden üretilen elektriğin maliyeti birçok ülkede perakende elektrik fiyatlarının altına inmiş durumda. IEA, bu maliyetlerin, teknolojinin daha çekici hale gelmesi ve dünya çapında kabul görmesiyle 2024 yılında %15 daha azalarak %25 oranına ineceğini tahmin ediyor. 

Bununla birlikte raporda, FV büyümesini garanti altına almak için önemli politika ve tarife reformlarının gerçekleştirilmesi gerektiği uyarısı yapılıyor. Başıbozuk bir büyüme, elektrik piyasalarında sistem maliyetlerini artırarak, yenilenebilir enerjinin şebekeyle bütünleşmesinde güçlükler ortaya çıkarıp ağ işletmecilerinin gelirlerini azaltarak bozulmalara yol açabilir. 

Dr. Birol, “Dağıtımdaki FV potansiyeli nefes kesici, ancak gelişmesi FV sistem sahiplerinin, diğer tüketicilerin, enerji ve dağıtım firmalarının farklı ilgi alanlarının dengelenmesi için iyi ayarlanmalı” diyor ve ekliyor: “IEA, hükümetlere, süratle ortaya çıkan bu teknolojiden, elektrik güvenliğini tehlikeye atmadan tam anlamıyla faydalanmaları için nelere gereksinim duyulduğu konusunda tavsiye vermeye hazırdır.”

Raporda, ekonomik gelişmenin, politik desteğin ve daha etkin düzenlemelerin dünyada kurulu dağıtımdaki FV kapasitesini 2024 yılı itibariyle 600 gigawat’ın, yani Japonya’nın günümüzdeki toplam enerji kapasitesinin yaklaşık iki katına çıkarabileceği ifade ediliyor. Bu hızlanmış büyüme yine de, toplam olası çatı üstü alanına dayalı dağıtımdaki FV potansiyelinin sadece %6’sına karşılık geliyor. 

Önceki yıllarda olduğu gibi, Yenilenebilir Enerji 2019 Raporu, tüm yenilenebilir enerji kaynakları için tahminler sunuyor. Çin, AB, Hindistan ve ABD’nin yürüttüğü yenilenebilir enerjiden ısı teminin 2019 ve 2024 yılları arasında 5’te 1 oranında artması bekleniyor. Isı amaçlı yenilenebilir enerji kullanımının %40 oranından fazla artmasıyla ısı ve enerji sektörleri birbirleriyle daha bağlantılı hale geldi. Ancak toplamda yenilenebilir enerji potansiyelinin çoğu kullanılmamış şekilde duruyor. Toplam ısı talebinde yenilenebilir enerjinin payının 2024 yılında %12 oranının altında kalması bekleniyor; hedefler için daha azimli çabalar ve daha güçlü politik destek için çağrı yapılıyor. 

Biyoyakıtlar, taşımacılıktaki yenilenebilir enerjinin %90’ının temsil ediyor ve bunların kullanımlarının gelecek beş yılda %25 oranında artması bekleniyor. Büyümede ağırlığı Asya, özellikle de enerji güvenliği ve hava kirliliği konularının gündemde olduğu Çin oluşturuyor. Elektrikli araçların süratli şekilde yaygınlaşmasına rağmen, yenilenebilir enerjinin 2024 yılında taşımacılıkta enerji tüketiminin sadece 10’da 1’ine karşılık gelmesi bekleniyor. Taşımacılıkta toplam yakıt talebinde yenilenebilir enerjinin payıysa hâlâ %5’te bulunuyor. Rapor, taşımacılıkta yenilenebilir enerjinin, havacılıkta ve deniz taşımacılığında yeni piyasalar açabilecek yüksek kota düzeyleri ve politik destek varsayımıyla, ilave bir % 20 büyüme gerçekleştirebileceğini öngörüyor. 

Türkiye endüstrisine, alana özel, spesifik yayınlar üreten MONETA Tanıtım’ın sektörel dergilerinin editörlüğünü yapmaktayım. Yeni nesil, dinamik yayıncılık anlayışıyla, dijital ve basılı mecralarda içerik geliştirmek için çalışmaktayız.

Sektör Haberleri

GES ve RES projelerinde hangi işlem kaç günde sonuçlanacak?

Published

on

Rüzgâr ve güneş enerjisine dayalı elektrik üretim tesislerinin imar planı ve ruhsat işlemlerine ilişkin usul ve esasları belirleyen yönetmelik, 24 Temmuz 2026 tarihli ve 33319 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı.

Rüzgâr ve Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Tesislerinin İmar ve Ruhsat İşlemlerine İlişkin Yönetmelik, 7554 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile 5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynakları Kanunu’na eklenen Ek Madde 1’e dayanılarak hazırlandı.

Yönetmelik; ön lisans veya üretim lisansı bulunan rüzgâr ve güneş enerjisine dayalı elektrik üretim tesislerine ilişkin imar planları, parselasyon planları, yapı ruhsatları, yapı kullanma izin belgeleri ile işyeri açma ve çalışma ruhsatlarına yönelik işlemleri kapsıyor.

İmar planı işlemleri Bakanlık tarafından yürütülecek

Yönetmeliğe göre elektrik üretim tesislerinin imar planları ve parselasyon planları ile bu planlarda yapılacak ilave ve değişikliklere ilişkin işlemler Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yürütülecek.

İmar planlarının hazırlanması sürecinde ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri plan müellifi tarafından alınacak. Kurum ve kuruluşların görüşlerini en geç 30 gün içinde bildirmesi gerekecek.

Etüt veya analiz gibi daha uzun süreli çalışmaların gerekli olması durumunda, ilgili kamu kurumunun talebi üzerine 30 günü aşmamak üzere ek süre verilebilecek. Belirlenen süre içinde görüş bildirilmemesi hâlinde plan hakkında olumsuz görüş bulunmadığı kabul edilecek.

Nazım ve uygulama imar planlarına ilişkin süreçler eş zamanlı olarak yürütülebilecek ve planlar birlikte onaylanabilecek.

Jeolojik ve jeoteknik etüt raporu zorunlu olacak

Onaylı jeolojik-jeoteknik etüt raporu bulunmayan alanlarda imar planı hazırlanamayacak ve onaylanamayacak. Etütler, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenen usul ve esaslar doğrultusunda hazırlanacak ve onaylanacak.

Kıyı Kanunu kapsamındaki alanlarda hazırlanacak imar planlarında kıyı kenar çizgisine yer verilecek. Üst ölçekli planlarda değişiklik yapılması gereken durumlarda ise ilgili değişiklik onaylanmadan imar planı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından onaylanamayacak.

Onaylanan planlar 15 gün ilan edilecek

Bakanlık tarafından onaylanan imar planları, Bakanlığın internet sitesinde 15 gün süreyle ilan edilecek. Askı süresi içinde itirazda bulunulmaması durumunda planlar sürenin sonunda kesinleşecek.

İtirazlar, ilan süresi içinde yazılı olarak Bakanlığa sunulacak. Bakanlık, itirazları askı süresinin sona ermesinden itibaren 15 gün içinde değerlendirerek karara bağlayacak.

İtirazın kabul edilmesi ve planda değişiklik yapılması durumunda değiştirilen bölümler yeniden ilan edilecek.

Yapı ruhsatı başvuruları 30 gün içinde sonuçlandırılacak

Eksiksiz ve mevzuata uygun yapı ruhsatı başvurularında ruhsat, başvuru tarihinden itibaren 30 gün içinde düzenlenecek. Başvuruda eksiklik veya hata tespit edilmesi durumunda dosyanın mevzuata uygun hâle getirilmesi başvuru sahibinden istenecek.

Yapı kullanma izin belgesi başvuruları da eksiksiz ve mevzuata uygun olması durumunda 30 gün içinde sonuçlandırılacak.

Yapı ruhsatının düzenlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde inşasına başlanmayan veya beş yıllık ruhsat süresi içinde tamamlanmayan ve süresi içinde ruhsatı yenilenmeyen yapılar ruhsatsız yapı olarak değerlendirilecek.

İşyeri açma ve çalışma ruhsatı beş gün içinde düzenlenecek

İşyeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusunun ilgili mevzuata uygun bulunması hâlinde ruhsat, başvuru tarihinden itibaren beş gün içinde düzenlenecek.

Ruhsatın düzenlendiği tarihten itibaren 30 gün içinde sahada kontrol yapılacak. Kontrol sırasında uygunsuzluk belirlenmesi hâlinde eksikliğin giderilmesi için bir defaya mahsus olmak üzere 15 gün süre verilecek. Uygunsuzluğun bu süre içinde giderilmemesi durumunda ruhsat iptal edilecek.

Başvuru tarihleri ayrıca duyurulacak

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, başvuruların ne zaman alınmaya başlanacağını ve başvurularda sunulması gereken bilgi ve belgeleri daha sonra kamuoyuna duyuracak.

Kaynak: T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı

Continue Reading

Sektör Haberleri

Enerji Bakanlığı YEKA GES-2026 yarışmalarını ilan etti

Published

on

Toplam 800 MW kapasite için 6 yeni güneş enerjisi alanı yatırımcılara açılıyor

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, YEKA GES-2026 Yarışmalarına ilişkin ilanı 11 Temmuz 2026 tarihli ve 33307 sayılı Resmî Gazete’de yayımladı. İlan kapsamında toplam 800 MW bağlantı kapasitesine sahip 6 ayrı Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanı (YEKA) için yarışma süreci resmen başlatıldı.

Bakanlık tarafından yayımlanan şartnameye göre yarışmalar; Konya, Karaman, Malatya, Van, Antalya ve Kütahya illerindeki YEKA alanlarını kapsıyor. Başvurular, 13 Ekim 2026 tarihinde saat 10.00-12.00 arasında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nda kabul edilecek.

YEKA GES-2026 kapsamında yayımlanan yarışma dokümanları arasında şartname ve sözleşme taslağı yer alırken, TEİAŞ bağlantı görüşlerinin daha sonra duyurulacağı bildirildi.

Altı ayrı YEKA alanı yatırımcıları bekliyor

YEKA GES-2026 yarışmaları kapsamında ilan edilen bağlantı kapasiteleri şu şekilde açıklandı:

  • Konya: 385 MW
  • Karaman: 200 MW
  • Malatya: 40 MW
  • Van: 60 MW
  • Antalya: 40 MW
  • Kütahya: 75 MW

Böylece toplam 800 MW yeni güneş enerjisi kapasitesi yatırımcıların rekabetine açılmış oldu.

Başvurular 13 Ekim’de alınacak

Yarışmalara ilişkin başvurular 13 Ekim 2026 Salı günü saat 10.00-12.00 arasında, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın Ankara’daki merkez binasında teslim alınacak. Yarışmalar, Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları Yönetmeliği kapsamında gerçekleştirilecek.

Şartname ve sözleşme taslağı Bakanlığın internet sitesinde yayımlanırken, TEİAŞ bağlantı görüşlerinin ise ilerleyen süreçte ilan edileceği belirtildi.

YEKA GES-2026 yarışmalarının, Türkiye’nin güneş enerjisi kurulu gücünü artırmaya yönelik yeni yatırım döneminin önemli adımlarından biri olması bekleniyor.

https://enerji.gov.tr

Continue Reading

Sektör Haberleri

Metgün Enerji’den 2030’a kadar 1.000 MW yenilenebilir enerji hedefi

Published

on

Enerji ticaretinin kritik geçiş noktalarında yaşanan gelişmeler ve artan jeopolitik riskler, ülkelerin enerji politikalarında yerli ve yenilenebilir kaynakların stratejik önemini yeniden gündeme taşıyor. Türkiye’de faaliyet gösteren enerji şirketlerinden Metgün Enerji de güneş, rüzgâr ve hidroelektrik yatırımlarıyla bu dönüşüm sürecine katkı sağlamayı hedefliyor.

Şirket tarafından yapılan açıklamaya göre Metgün Enerji’nin Türkiye genelinde farklı bölgelerde işletmede ve inşaat aşamasında bulunan santrallerinin toplam kurulu gücü 274,44 MW seviyesine ulaştı. Şirket, yeni yatırımlar ve kapasite artışlarıyla 2030 yılına kadar 1.000 MW yenilenebilir enerji kurulu güce ulaşmayı hedefliyor.

Enerji güvenliği ve yerli kaynaklar öne çıkıyor

Küresel ölçekte enerji arzına yönelik belirsizlikler ve jeopolitik gelişmeler, enerji güvenliği konusunu yeniden gündeme taşırken; güneş ve rüzgâr gibi doğal ve sürdürülebilir kaynaklar, ülkelerin enerji politikalarında daha fazla önem kazanıyor.

Yenilenebilir enerji yatırımlarının artması, yalnızca enerji arz güvenliği açısından değil, aynı zamanda ekonomik sürdürülebilirlik ve karbon emisyonlarının azaltılması açısından da önemli bir rol oynuyor.

Metgün Enerji Genel Müdürü Uğur Işık
Metgün Enerji Genel Müdürü Uğur Işık

Türkiye’nin enerji dönüşümüne katkı

Metgün Enerji, farklı bölgelerde gerçekleştirdiği güneş, rüzgâr ve hidroelektrik yatırımlarıyla Türkiye’nin yenilenebilir enerji kapasitesinin artırılmasına katkı sağlamayı amaçlıyor. Şirket aynı zamanda mevcut santrallerde verimlilik ve kapasite artışı projelerine de odaklanıyor.

Metgün Enerji Genel Müdürü Uğur Işık, enerji arz güvenliğinin yalnızca ekonomik değil aynı zamanda stratejik bir konu olduğunu belirtti.

Işık, yaptığı değerlendirmede küresel gelişmelerin geleneksel enerji kaynaklarına dayalı tedarik zincirlerinin kırılganlığını ortaya koyduğunu ifade ederek, güneş ve rüzgâr gibi yenilenebilir kaynakların uzun vadeli enerji güvenliği açısından önemli bir alternatif sunduğunu dile getirdi.

Hibrit projeler ve enerji depolama gündemde

Şirketin büyüme stratejisinin yalnızca yeni santral yatırımlarıyla sınırlı olmadığı belirtiliyor. Metgün Enerji, orta ve uzun vadede hibrit enerji projeleri, enerji depolama teknolojileri ve yeni nesil yatırımlar ile portföyünü genişletmeyi planlıyor.

Şirket yönetimi, artan enerji talebine karşılık temiz ve yerli kaynaklara dayalı üretim kapasitesini artırmayı öncelikli hedef olarak gördüklerini ve bu doğrultuda yatırımlarını sürdürdüklerini ifade ediyor.

Continue Reading

Trendler